ANAS MELLERI

Nederlands: Meller-eend

Engels: Meller's duck

Frans: Canard de Meller

Duits: Madagaskarente

Spaans: Anade Malgache


Taxonomische status:

 Soort status:  Full species

Ondersoorten: Geen

TSN: 175108


Verspreidingsgebied

Oost-Madagaskar en Mauritius


Beschrijving

Beide seksen zijn gelijk.

Ze gelijken op het vrouwtje van de wilde eend maar ze zijn langer en donkerder met een langere hals.

De Mellereend is een tamelijk grote eend, groter dan de inheemse blokeend.( wilde eend) Ze meet tussen 63 en 68 cm. Het is een eerder donkere, grijsbruine eend met een fijne lichte omzoming van de veren bovenaan en een wat bredere omzoming op de borst en onderaan. De kop is meer donkergrijs dan bruin. De spiegel is emeraldgroen met een subterminale zwarte band en een zeer fijne witte terminaal bandje op het einde van de veren. De ondervleugel is nagenoeg wit.

De snavel is blauwgrijs en in verhouding tamelijk lang en smal. De poten en voeten zijn oranje.

Deze eenden hebben geen eclipskleed.


Biotoop en voedsel

De nog resterende Mellereenden treft men aan op zoetwatermeren, in moerassen, langs stromen en rivieren van zeeniveau tot ongeveer 1800 m hoogte. Beboste en vochtige streken hebben hun voorkeur. Tevens ook te vinden in rijstvelden. Hun dieet is plantaardig en bestaat uit waterplanten en de zaden ervan.


Gedrag

In hun verspreidingsgebied treft men deze eenden aan of in paren of in kleine groepjes tot maximum 12 vogels, wat er op duidt dat de volgroeide jongen langere tijd bij de ouders blijven.

Tijdens het broedseizoen zijn ze wel zeer erg gesteld op hun territorium en dit verdedigen ze dan ook tot het uiterste. Hun voortplantingsseizoen valt tussen september en april, wat eerder lang is. De nesten liggen verborgen tussen hoge grassen langs meren en plassen en mogelijk ook langs riviertjes.

Een legsel bestaat meestal uit 5 tot 10 eieren en wordt in 25 tot 29 dagen uitgebroed. De kuikens hebben grijzig olijfbruin dons op de rug met gelige stippen en hebben licht kastanjebruin dons op kop en buik.

Jongen zijn op een leeftijd van ongeveer 9 weken vliegvlug.


Statuut

 

Nog niet zo lang geleden, d.i. ongeveer 40 jaar terug, was de MeIlereend een talrijk voorkomende eend in zijn verspreidingsgebied. Groepen van ongeveer 200 vogels kwamen frequent voor. Jachtdruk, ontbossing, drooglegging van moerassen voor het in cultuur brengen van de gronden hebben de laatste decennia hun tol geëist.

In 1995 waren de aantallen teruggelopen tot 2.000 / 5.000 vogels. Door de steeds toenemende bevolking op het eiland is de jacht van de arme bevolking op alle wild enorm gestegen, met alle nefaste gevolgen voor de fauna.

Ook op Mauritius waren ze nooit echt talrijk omdat de soort er niet echt inheems was. Rond 1930 waren er toch enkele honderden paren aanwezig. Ook daar zijn de aantallen teruggelopen tot maximum 30 paar bij de laatste telling in 1992 nadat er reeds ingrepen hadden plaatsgehad. Men had bij de afname al in gevangenschap opgefokte MeIlereenden gereïntroduceerd.

Deze eenden kwamen in het begin van vorige eeuw reeds voor in de toen aanwezige watervogeleollecties maar waren na de Tweede Wereldoorlog toch weer verdwenen.

In de jaren 1970 werden deze eenden terug in Europa en Amerika ingevoerd vanuit Mauritius en in 1993 was er nogmaals een import door de Jersey Wildlife Preservation Trust.

Een probleem dat zich opwerpt, is de MeIlereend zelf. Het is geen kleurrijke eend en veel liefhebbers zal ze nooit aantrekken. Een paartje zo maar in een gemengde collectie opnemen om een eend van het uitsterven te behoeden, zit er ook niet in. Het zijn zoals eerder vermeld geen lieverdjes, niet in het broedseizoen maar ook niet daarbuiten. Ze eisen alle plaats voor zichzelf op.

Het is dus een eend voor die liefhebbers, die om een of andere reden erg begaan zijn met deze zeldzame en in de natuur nog steeds in aantallen afnemende eend.

Een bijkomend probleem bij het houden van MeIlereenden in een niet overdekte volière zijn de hier alom tegenwoordige wilde eenden. Wilde eenden bezoeken onze collecties meer dan we beseffen, vooral 's nachts. Nauw verwante soorten of soorten met hetzelfde gedrag worden dan soms bevrucht. Het baltsgedrag van de MeIlereend is identiek aan dat van de wilde eend en dit hoeft geen verdere verklaring. Dus een overdekte volière voor MeIlereenden is een noodzaak.

Even terzijde: de gelukkig alleen maar in collecties zeldzame wenkbrauweend, ook een soort die nauw verwant is aan de wilde eend, gaf ons 3 jaar geleden tweemaal een nest kruisingen met de wilde eend. Nochtans had ik nooit wilde eenden tijdens de broedseizoenen in een perk bij de andere eenden gezien. De jonge wenkbrauweenden echter bewezen genoeg.

Langs deze weg wil ik mijn bewondering uitspreken voor de weinige liefhebbers die deze eenden toch een plaatsje gunnen in hun tuin. Ik wens hun dan ook alle succes en volharding toe.

Literatuur: Aviornis nr 164


Bijzonderheden

Orde: Anseriformes

Familie: Anatidae

Genus: Anas

Status in de natuur: met uitsterven bedreigd

Soort: grondeleend- zwemeend

WOERD

Eclipskleed: neen

Lengte: 63 -68

Geslachtsrijp: 1 jaar

EEND

Lengte: ±55

Geslachtsrijp: 1 jaar

Legperiode: kan rond april beginnen

Broedgewoonte: Grondbroeders

in vegetatie en nestkast

Ei

Afm. bxh (mm x mm): 52,7x38,9 mm (59 x 42mm)

Kleur: lichtbruine tot dofwit

Textuur: mat

Aantal/nest: 7 - 10 ( 5 -13)

Broedduur: ±25  24-30 dagen

nalegsel: is mogelijk

Vliegvlug: +/- 9 weken

Klimaat: Winterhard

Ringmaat: 10 mm

Cites vogel: Neen

Europese vogel: Neen


KWEEKVERSLAG

Kweekverslag: Kevin Theys

Ik had men mellers eerst gemeenschappelijk gezet, dit ging heel goed maar juist voor de kweek heb ik ze toch maar in een ander perk gezet. Niet omdat ze agressief waren of zo, maar heb nog
andere eenden zitten waar ze mee konden kruisen, daar dit eendje een project is en er zo weinig van zijn mocht dit echter niet mislukken!

De dieren waren van 2011 dat ze onverwant zijn laat ik in het midden daar er van veel soorten weinig word gehouden en de genen dus heel kort liggen! In het begin waren ze wel lek maar met de
voeding te veranderen kwamen ze direct in conditie ze krijgen charmwood floating. Toch hebben ze lang gewacht om over te gaan tot de kweek!

Men meller had in april 2 eieren gedropt, simpel weg naast de vijver; heb deze in de broedmachine gelegd maar deze waren echter onbevrucht!
Een 2 tal weken later begon de eend terug dagelijks te leggen tot ze 7 eieren had, ik wou deze schouwen maar telkens als ik naar de nest wou gaan was de eend zo snel terug op de nest dat ik ze niet kon doorlichten. Had er nu toch meer vertrouwen in daar ze al in een nest was gekropen (jerrycan) en ze vast broeide gaf me toch goeie moed, na 21 dagen heb ik de eieren geschouwd en tot
mijn grote vreugde waren de 7 eieren ook allen bevrucht!
Heb ze dan ook direct in de broedmachine gelegd, 1 ei is afgestorven de andere 6 zijn uitgekomen en bleken dan nog juist 3 koppels te zijn! De kuikens werden op de droge manier opgekweekt met een lamp van 60 watt en als voeding charmwood kruimel en micro 25 %, ze groeiden heel snel op en waren later bij het verhuizen naar het 2 de verblijf ook zeer verdraagzaam naar andere jonge eenden.


Het bizzare is dat ik dit jaar zeer veel last gehad van ratten, die men eieren kwamen roven. Maar men mellers durven ze blijkbaar niets doen! 

Ik raad mellers aan iedere watervogelliefhebber aan en er sporadisch eens mee te kweken, zijn de ideale eenden om een nest eieren aan toe te vertrouwen het zijn heel vaste broeders!


Video's