ANAS SUPERCILIOSA

wenkbrauw.jpg

ANAS SUPERCILIOSA

Nederlands: Wenkbrauweend

Engels:         Pacific black duck

Frans:           Canard & sourcils

Duits:            Augenbrauenente

Spaans:         Anade Cejudo


Taxonomische status

Soort status: full species

Ondersoorten:   Anas superciliosa superciliosa  ( Nieuw-Zeelandse wenkbrauweend)

                           Anas superciliosa rogersi (de Pacifische wenkbrauweend)

                           Anas superciliosa pelewensis (de Pelew-eilandwenkbrauweend)

TSN: 175115


Verspreidingsgebied en ondersoorten

er zijn 3 ondersoorten:

  • Nieuw-Zeelandse wenkbrauweend ( anas superciliosa superiliosa) komt voor op Nieuw-Zeeland en op de grotere eilanden rondom N-Zeeland zoals Chatham, Auckland en de Campbell-en Snares-eilanden.
  • Pacific wenkbrauweend (anas superiliosa rogersi) komt voor in Australië( uitgezonderd de woestijnen en de zeer droge gebieden). het zuiden van Nieuw-Guinea en in Indonesië.
  • Pelew-eilandwenkbrauweend (anas superiliosa pelewensis) komt voor in het noorden van Nieuw-Guinea en de zuidwestelijke pacifische eilanden.

Beschrijving

Deze soort wordt beschouwd als het equivalent in Oceanië van de op het noordelijk halfrond voorkomende wilde eend (Anas platyrhynchos). Ze is evenwel het nauwst verwant aan de vlekbekeend.

Met de afgebeelde foto's lijkt iedere beschrijving wel overbodig. Woerd en eend zijn identiek getekend maar de eend iets minder scherp. Afgebeeld is de pacifische wenkbrauweend.

De Nieuw-Zeelandse wenkbrauweend heeft als enig verschil met de afgebeelde ondersoort een lichter gekleurde omzoming van de veren, waardoor ze in het geheel minder donker lijkt.

De Pelew-eilandwenkbrauweend is iets kleiner dan beide andere ondersoorten, is de donkerste van de drie en heeft een bredere zwarte oogstreep.


Biotoop en voedsel

Wenkbrauweenden treft men in hun verspreidingsgebied aan op allerlei soorten water. Het talrijkst echter zijn ze te vinden op eerder kleine en ondiepe wateren met een flinke watervegetatie. Zoals de wilde eend hier alom tegenwoordig is, zo is ook de wenkbrauweend in zijn verspreidingsgebied te vinden, op vijvers in parken in de steden. Minder talrijk treft men ze aan in brak water zoals bij riviermondingen, in lagunes dicht bij de kust, die meestal zout water bevatten, en in beschutte baaien.

Hun voedsel is eveneens hoofdzakelijk van plantaardige aard. Allerlei soorten waterplanten, grassen en zaden worden verorberd. Het kleine gedeelte voedsel van dierlijke aard bestaat uit zoetwatermosseltjes, kleine vissen, waterinsecten en hun larven. Wenkbrauweenden eten zowat alles wat voor de bek komt.


Gedrag en voortplanting

Het broedseizoen is uitgespreid over de maanden juni tot december. Dit heeft enigszins te maken met het verschil in zuiderbreedte. Het noorden van hun verspreidingsgebied ligt op de evenaar terwijl de vogels uit het zuiden een gematigd klimaat hebben en heuse winters kennen op Nieuw-Zeeland.

De paarbinding is blijvend, wat eerder een uitzondering is bij watervogels.

Wenkbrauweenden zijn holenbroeders als hiertoe gelegenheid is. Boomholtes genieten de voorkeur maar bij gebrek aan deze nestelen ze op alle mogelijke plaatsen en gebruiken ze zelfs nesten van andere vogels zoals van ibissen. Het op de grond tussen de vegetatie nestelen is eerder uitzondering.

Een legsel bevat 8 tot 10 eieren en wordt in ongeveer 26 dagen uitgebroed. De kuikens lijken erg op deze van de wilde eend en hebben een scherp afgetekende oog¬streep.

Gedurende het broedseizoen en de opfok van de kuikens heeft de woerd een wat lossere binding met de eend. Actief meehelpen met het grootbrengen van de kuikens doet de woerd niet. De kuikens doen er ongeveer 8 à 9 weken over eer ze tot vliegen in staat zijn. Net zoals de meeste zwemeenden zijn ze seksueel volwassen op éénjarige leeftijd.


Statuut

Wat betreft de Pelew-eilandwenkbrauweend is er weinig informatie beschikbaar over de aantallen op de verschillende eilanden. Men schat er de aantallen op 10.000 tot 25.000.

De pacifische wenkbrauweend is veruit de talrijkste en zou meer dan 1 miljoen vogels tellen.

De Nieuw-Zeelandse ondersoort wordt geschat op 80.000 tot 150.000 vogels. Hier is er naast de jachtdruk een veel groter gevaar ontstaan. voor het voortbestaan van de wenkbrauweend. In 1867 werden er vanuit Europa wilde eenden ingevoerd. Deze laatsten hebben zich zodanig weten uit te breiden dat ze op vele plaatsen reeds talrijker voorkomen dan de wenkbrauweend. Door hun nauwe verwantschap is hybridisatie een logisch gevolg en zeker 25 % van de wenkbrauweenden is 'besmet' met wilde eend.

Kweekresultaten van liefhebbers hier te lande heb ik natuurlijk niet, maar van Engelse fokkers weet ik dat deze eend zeer gemakkelijk kweekt. Het is niet voor niets een neef van de wilde eend. De eenden zijn ook uitstekende moeders voor hun kroost.

Ze beschermen hun kuikens fanatiek en dulden geen andere eenden in de buurt. Daarom is het beter de soort afzonderlijk te huisvesten tijdens de kweekperiode.

Literatuur: Aviornis nr 139 


Bijzonderheden

Orde: Ansiformes

Familie: Anatidae

Genus: Anas

Status in de natuur: bedreigd

Soort: grondeleend

WOERD

Eclipskleed: geen

Lengte: 54-61cm

Geslachtsrijp:1 jaar

EEND

Lengte: 54-61cm

Geslachtsrijp: 1 jaar

Legperiode: april

Broedgewoonte: grond-holenbroeders

Ei

Afm. bxh (mm x mm): 58 x 41 mm

Kleur: lichtcréme/ bleekgroen

Textuur: /

Aantal/nest: 8-10

Broedduur: 26-32 dagen

nalegsel: meerdere legsels mogelijk

Vliegvlug: ?

Klimaat: /

Ringmaat:

Cites vogel: neen

Europese vogel: neen