Hartlaubs toerako
Ringmaat: 8 mm
Wetgeving: Cites Bijlage B II
Wetenschappelijk: Tauraco hartlaubi
Afrikaans: Syloerie
Engels: Hartlaub's Turaco
Frans: Touraco de Hartlaub
Duits: Seidenturako
Taxonomische status: full species
TSN: 555336
Ondersoorten: geen
Verspreidingsgebied en ondersoorten
Beschrijving
De Hartlaub Toerako was de meest algemeen voorkomende vogel in avi-cultuur. In het verleden werd hij veelvuldig ingevoerd, maar tegenwoordig komt hij nauwelijks nog voor in avicultuur (zie ook verslag van de toerakodag 2008 in de Zoo van Antwerpen).
Het belangrijkste gebied waar de Hartlaub wordt aangetroffen ligt in het hooggebergte van Kenia, Oost-Oeganda en N-Tanzania, terwijl hij eveneens wordt gezien in het berggebied van de Kilimanjaro. Van alle toerako's heeft de Hartlaub de kortste broedduur; van 16 tot 18 dagen. Het nest vertoont veel overeenkomst met dat van duiven, dat zo doorzichtig is dat je van onder door de takjes van het nest de eieren kunt zien liggen. In de avicultuur kunnen de Hartlaubs een vrij hoge leeftijd bereiken van gemiddeld 25 jaar, maar uitschieters van ongeveer 40 jaar behoren tot de mogelijkheden.
Van de Hartlaub is bekend dat de ouders tijdens het voeren aan de jongen graag wat rupsen, motten en bijen naast een vruchtenallerlei in hun voerprogramma opnemen. Datzelfde heeft een kweker vermeld in zijn verslag gemeld in "Onze Vogels", met de mededeling dat hij tijdens het grootbrengen door het ouderpaar grote hoeveelheden regenwormen had verstrekt.
Voedsel
Ze leven vooral op fruit, plantaardig materiaal, en bessen, maar ook zullen er bloemen, bladeren, knoppen, rupsen, motten, geleedpotigen en kevers. Het lijkt vooral worden aangetrokken door zwart of donker rood fruit, en in gevangenschap levende vogels gemakkelijk accepteren zwarte druiven.
Gedrag
Deze Toerako zijn meestal in paren of familiegroepen, samenkomen in groepen van maximaal 20 vogels in fruitbomen. Af en toe komt hij op de grond om te drinken
Broeden
In de natuur broeden ze van april tot december, met pieken die samenvallen met perioden van veel regen. Monogaam en territoriaal
Ondiepe nesten bekleed met fijne takjes , liefst goed verscholen tussen de bladeren van struiken. Ze blijven steeds het nest aanvullen met takjes, zelfs tijdens de broedperiode Pas uitgekomen kuikens zijn bedekt met zwart dons en worden gevoed met rupsen en opgebraakt vruchtvlees; na 17-18 dagen kunnen ze overal in de nestboom klimmen, blijven zelden in het nest zelf en kunnen na ongeveer 28 dagen vliegen. De eerste nesten mislukken vaak, en paren nestelen al snel opnieuw.
Is het best bekend om zijn mannelijke agressie naar vrouwen (en soms omgekeerd), waardoor het een uitdagende soort is om te houden.
Kuikens
Kuikens zijn bedekt met zwarte dons
Na 17-18 dagen verlaten de kuikens hun nest en klimmen graag in de struiken
Voeding kuikens: opgebraakt fruit, rupsen, motten en kevers
Statuut
minste zorg
Bijzonderheden
Orde: Musophagiformes
Familie: Musophagidae
Kleed: zien er het hele jaar hetzelfde uit
Lengte: 40-44cm
gewicht:
Geslachtsrijp:
Legperiode:
Ei
Afm. bxh (mm x mm): gemiddelde grootte 38 mm × 31,5 mm
Kleur: wit
Textuur: rond ovaal doffe eieren
Aantal/nest: 2
Broedduur: 16-18 dagen
nalegsel: mogelijk
Vliegvlug: 28 dagen
Kweken met hartlaubs toerako’s: door Johan Convens
Sinds 2014 heb ik hartlaubs toerako’s.
De hartlaubs toerako krijgt bij mij dezelfde voeding als de andere groene toerako’s. Dit is T16 van Versele Laga, appel, banaan en aangevuld met wat er ter beschikking is van blauwe bessen, wortelen enz… Het harde fruit en de groenten gaan door de ijscruncher zodat het kleine stukjes worden. Wel opletten dat het geen gemalen papje wordt. Ze eten ook graag meelwormpjes.
Ze hebben een buitenvlucht van 10 m2 die goed beplant is. Er is een beekje dat door de volière vloeit met lava en planten erin. Zoals elke toerako wassen ze zich graag en snoepen ze van het bladgroen en een toevallig slakje.
De binnen volière is 1,5 m2 groot. Alleen bij strenge vorst blijven ze overdag binnen. ‘s Avonds en ’s morgens springt de verlichting aan met een dimmer.
De hartlaubs behoren tot de agressiefste toerako ’s, zeker in het kweek seizoen, Dat seizoen loopt van maart tot augustus. Sommige nemen maar een korte pauze van 2 maanden.
Soms leggen ze al het eerste jaar, 2 tot 3 eieren per keer.
Het zelf uitbroeden is dikwijls moeilijker. Als het eerste ei gelegd wordt en de pop komt van het nest, begint de man al te jagen om zijn pop terug op het nest te krijgen. Als ze snel kan eten en ze keert dan terug naar haar nest is het in orde.
Het gebeurt dat ze niet terug gaat en zich verstopt voor de man. Wanneer ze dan uit haar schuilplaats komt om te eten gaat de man direct in de aanval.
Het koppel dat ik had in 2014 heeft wel enkele eieren gelegd met enkele jongen.
Maar al snel liep het mis. De pop lag dood op de grond. De man werd uiteindelijk verkocht.
Er kwam een andere soort in de plaats.
Een vriend had 2 koppels hartlaubs en hij kweekte elk jaar verschillende jongen. Maar ook op regelmatige basis moest hij ze uit elkaar halen.
De 2 poppen zijn op een maand tijd gestorven.
We vonden in België en Nederland geen pop meer. Zelfs geen koppel meer te vinden. Mannen waren er nog voldoende.
Via kennissen kwam ik bij een kweker in noord Duitsland terecht.
Hij had zelfs 2 koppels ter beschikking en kwam 2 maanden later naar Nederland.
Alles verliep prima. Zo had mijn vriend terug 2 koppels hartlaubs. Enkele mannen werden geruild om zeker te zijn dat er wat onverwantschap in de nakweek zou komen.
Ook met de Duitse kweker werd contact gehouden. En het jaar daarop was hij op zoek naar enkele toerako ‘s waar ik met veel plezier voor zorgde. Hij kwam graag naar hier om mijn collectie te bekijken.
Ik regelde een B&B voor overnachting in de buurt. Hij kon mij nog enkele koppels hartlaubs bezorgen.
Zo had ik zelf terug een koppel en een andere vriend ook.
Van mijn koppel heb ik de man kunnen ruilen en het klikte goed. Zo snel zelfs dat ik binnen het jaar al eieren had.
Ze waren onbevrucht maar na 19 dagen werd er al terug gelegd, dit keer zelfs 3 eieren. Maar ook weer onbevrucht en zo ging het nog een paar keer. Het 12de ei was eindelijk bevrucht.
De eieren werden telkens in de broedkast gelegd want de man gaf geen aanstalten om zelf te broeden.
Helaas het embryo stierf af enkele dagen voor uitkomst.
Er volgden nog 2 legsels. Je zou stilaan denken dat het legkippen waren.
Enkele eieren waren onbevrucht maar 4 eieren waren wel bevrucht. Daarvan heb ik er 3 op stok gekregen. Het was ondertussen al oktober en de leg was ondertussen gestopt.
Eigenlijk was ik heel tevreden met dit resultaat.
Het volgend seizoen begon het koppel half maart er terug aan en 3 eieren werden gelegd.
Maar de man wilde niet broeden. Er werden 2 kunsteieren in het nest gelegd.
De pop zat veel op het nest maar enkele dagen later gaf ze het ook op.
De man werd zeer agressief en ik heb hem toen uitgevangen. Na een dag of 5 werd hij teruggeplaatst en was het terug grote liefde. Enkele weken later volgden 2 eieren. Maar de man werd opnieuw zeer agressief. De pop was al een stuk van haar kuif kwijt!
Ik sloot de pop binnen bij het nest op en de man buiten. Er volgde nog een 3de ei op de grond, gelukkig was het nog heel.
Maar er werd niet gebroed en de eieren werden weer in de broedmachine gelegd.
Na 6 weken heb ik ze terug bij elkaar gezet, de pop haar kuif was terug mooi.
Er volgde nog een ronde met hetzelfde verhaal.
Ik zie vanuit mijn keuken op de volières en de man bleef jagen achter de pop.
Ik dacht ik moet ze uit elkaar halen maar toen ik een kwartier later in het binnenhok kwam lag de pop plat op de grond. De man zat er bovenop en de kuif was al tot bloedens kapot gepikt. De pop was helemaal in shock. Ik heb gevloekt, was ik maar direct gaan kijken. Het is niet meer goed gekomen met de pop.
Van de 8 eieren die in de broedmachine waren gelegd, zijn er 7 van groot gekomen.
Het koppel dat naar mijn vriend is gegaan bleek een top koppel. Ze doen natuurbroed en brengen telkens de 3 jongen perfect groot. Ze broeden ook 3 rondes.
Zo zie je dat het ene koppel het andere niet is.
Misschien kan je denken dat het aan de voeding zou liggen. Maar we voeren allebei T16. Alleen het fruit kan een beetje verschillend zijn.
Op naar volgend kweekseizoen.
Johan Convens
